انواع ارتودنسی و انتخاب مدل های آن ها بر حسب شرایط و ناهنجاری های فکی و دندانی افراد طراحی و مورد استفاده قرار می گیرند. برخی از مراجعین زمانی که برای انجام ارتودنسی به متخصص مراجعه می کنند، در زمینه این تکنیک زیبایی و درمانی پرسشی را به تکرار مطرح می سازند: کدام نوع ارتودنسی بهتر است؟. در این مقاله قصد داریم انواع ارتودنسی ها را توضیح دهیم و موارد کاربرد، مزایا و معایب هر کدام را برایتان روشن سازیم. اگر تصمیم دارید دندان هایتان را ارتودنسی نمایید توصیه می کنیم در ابتدا این مقاله را مطالعه کنید سپس با مشورت پزشک بهترین مدل ارتودنسی که متناسب با شرایط دندانی و حجم نامرتبی دندان هایتان است را انتخاب نمایید.
انواع ارتودنسی؛ ثابت، متحرک و نامرئی ( شفاف )
استفاده از انواع ارتودنسی به عنوان یک نوع تکنیک درمانی برای اصلاح و به عنوان یکی از انواع خدمات طراحی لبخند و زیبایی و صاف کردن دندان ها در طول سال های اخیر رشد و پیشرفت بسیاری داشته است. برخی افراد این روش را با کلماتی مثل سیم کشی دندان می شناسند. به دلیل این که برای رفع نافرمی های دندانی یا نامرتبی آن ها از بریس فلزی یا پلاک استفاده می شود. در این بخش به مقایسه ارتودنسی ها خواهیم پرداخت و از نقاط ضعف و قوت هر یک اطلاعاتی ارائه می کنیم.
ارتودنسی ثابت
ارتودنسی های ثابت همانطور که از نام شان بر می آید تا پایان مدت زمان دوره درمان به صورت ثابت روی دندان ها قرار خواهد گرفت. این مدل ارتودنسی که از مدل های قدیمی از انواع ارتودنسی محسوب می شود، شامل براکت های فلزی یا سرامیکی می شوند که صرفاً در جلسات تنظیم توسط متخصص مربوطه جا به جا و سفت می گردند. بنابراین افراد نباید به سیم های ارتودنسی دست بزنند و آن ها را حرکت دهند.
مهم ترین مزیت ارتودنسی ثابت به عنوان یکی از انواع ارتودنسی ها ایده ئال بودن آن برای افرادی است که دچار مشکلات پیچیده و شدید فکی و دندانی هستند. کسانی که کراودینگ شدید، اوربایت ( بسته شدن فک ) و آندربایت را تجربه می کنند، متخصصین برای اصلاح ناهنجاری های آن ها از ارتودنسی های ثابت کمک می گیرند. از طرف دیگر به دلیل این که براکت های نصب شده روی دندان استحکام بسیار بالایی دارند، در طول دوره درمان هیچ آسیبی به آن ها وارد نخواهد شد.
نقطه منفی یا از معایب این مدل ارتودنسی ظاهر ناخوشایند آن برای برخی از بزرگسالان است. البته ارتودنسی ثابت زمانی هم که برای اطفال انجام می شود گاهی برایشان غیر قابل تحمل است که یک ابزار فلزی روی دندان هایشان قرار گیرد. علاوه بر آن فرایند مسواک زدن را هم برایشان سخت تر می کند.
براکت ها در مواقعی به نواحی داخل لب ها یا لثه نیز آسیب بزند. به همین دلیل گزینه ای است که افراد چندان تمایلی به آن نشان نمی دهند.
ارتودنسی متحرک
این مدل از انواع ارتودنسی نوعی پلاک دندانی است که قابلیت جا به جایی دارد؛ به این نحو که خود بیمار نیز می تواند آن ها را روی دندان ها نصب و زمان مسواک و غذا خوردن خارج سازد.
مزیت ارتودنسی متحرک همین مورد است که افراد خودشان بدون کمک پزشک آن را برداشته و مجدد به محل خود باز می گردانند. به همین دلیل روند مسواک زدن و غذا خوردن چندان پیچیده و دشوار نخواهد بود. البته باید در نظر داشته باشید این مدل ارتودنسی برای کسانی استفاده می شود که ناهنجاری های دندانی محدود و جزئی دارند. در ارتودنسی اطفال یا کودکان این ارتودنسی می تواند تکنیک بسیار مناسب و کاربردی باشد.
نقطه ضعف یا از معایبی که برای ارتودنسی متحرک بر می شمرند احتمال آسیب به آن ها است. زیرا به راحتی از دندان ها جدا شده و در معرض خطر شکستگی یا گم شدن قرار دارد. بنابراین مراقبت های ویژه ای نیاز است تا از آنها نگهداری نمایید. از سوی دیگر نیز افراد باید نهایت همکاری را با متخصصین داشته باشند و در طول روز مدت زمان طولانی از آن استفاده نمایند تا اثرات آن آشکار شود.
ارتودنسی نامرئی یا شفاف
نام دیگر این ارتودنسی، اینویزالاین است. این مدل از انواع ارتودنسی به پلاک های شفافی گفته می شود که روی ردیف دندانی قرار می گیرد. ویژگی مشترک این مدل با ارتودنسی متحرک، قابلیت جا به جایی آن است. این ارتودنسی در طول مدت زمان طولانی تری، دندان های نامرتب و ناهنجاری های محدود و جزئی را درمان می کنند.
مهم ترین مزیت ارتودنسی نامرئی، غیر قابل تشخیص بودن آن روی دندان ها است. ظاهر کاملاً طبیعی بدون براکت و سیم نقطه قوت این تکنیک برای ارتودنسی است.
به دلیل ویژگی ها و مزایای این روش درمان نامنظمی دندان، این مدل ارتودنسی گران تر است. اما نکته مهم آن است که این مدل برای کسانی که نامرتبی شدیدی را تجربه می کنند نمی تواند گزینه مناسبی باشد. زیرا برای بهبود شرایط جزئی برای صاف کردن دندان ها کاربردی هستند.
مقایسه انواع ارتودنسی ها در یک نگاه
| ویژگی انواع ارتودنسی | ارتودنسی ثابت | ارتودنسی متحرک | ارتودنسی نامرئی |
| ابزار | سیم و براکت فلزی | پلاک دندانی | پلاک شفاف |
| مناسب … | مشکلات پیچیده و ناهنجاری های شدید | مشکلات محدود و نامنظمی جزئی دندانی | مشکلات محدود و نامنظمی جزئی دندانی |
| مزیت | بهبود شرایط شدید ناهنجاری فکی و دندانی | قابلیت جا به جایی توسط مراجعه کننده / صاف کردن دندان ها با مشکل نامرتبی محدود | نامرئی و غیر قابل تشخیص بودن / صاف کردن دندان ها با چالش های جزئی |
| معایب | دردناک بودن به دلیل استحکام بالا | عدم استفاده در موارد پزشکی پیچیده | هزینه بالا و عدم کاربردی بودن برای چالش های جدی دندانی افراد |
| افراد مناسب… | بزرگسالان و کسانی که نامرتبی دندانهایشان شدید است | اطفال | کسانی که حساسیت های زیادی روی نمای ظاهری ارتودنسی دارند. |
کدام ارتودنسی بهتر است؟

انتخاب بهتر یا بدتر بودن انواع ارتودنسی ها وابسته به شرایط و عوامل مختلفی است که باید به آن ها توجه داشته باشید.
مثل:
- شرایط دهانی و دندانی
- پیچیدگی روند درمانی
- تشخیص پزشک
- کاربردی بودن هر کدام از آن ها برای مورد شخصی شما
- اولویت شما برای فرایند درمان
خاتمه
در این مقاله بسیاری از نکات اساسی و کلیدی را در خصوص مقایسه انواع ارتودنسی ها مطرح کردیم. اگر همچنان به دنبال پاسخ این پرسش هستید که کدام ارتودنسی برای شما بهتر است باید بگوییم بعد از دریافت این اطلاعات و ساختن ذهنیتی روشن برای خودتان، از متخصصین مربوطه که تجربه سال ها فعالیت درمانی در زمینه انجام ارتودنسی دارند کمک بگیرید. قطعاً افراد شرایط دندانی و دهانی متفاوتی را تجربه می کنند و نیاز است که تصمیمات اختصاصی و تخصصی برای آن ها اتخاذ شود. در نتیجه دندانپزشک ارتودنسی بهترین گزینه برای دریافت مشاوره و راهنمایی خواهد بود.